پاسخ به اشکالات و شبهات پیرامون حدیث غدیر

اللهم صلي علي محمد و آل محمد و عجل فرجهم و العن اعدائهم
حديث غدير از احاديثي هست که با تمرکز بر روي آن ميتوان همه مسلمانان را به اسلام حقيقي(تشيع) دعوت کرد
پاسخ به اشکالات و شبهات پیرامون حدیث غدیر

تلاش‏هاى ناكارآمد براى بى اعتبار كردن حديث غدير

بزرگان اهل سنّت راه‏هايى را براى توجيه اين واقعه به كار برده‏اند تا مفاد اين حديث شريف با اتفاقات پس از رحلت رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله‏ منافات نداشته باشد؛ ولى آن‏ها با انكار يكى از قطعى‏ترين سنّت‏هاى رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله‏ خود را از مصاديق اين آيه شريفه قرار داده‏اند و به دوران جاهلى باز گشته‏اند. آن سان كه خداوند متعال در قرآن كريم مى‏فرمايد:
«وَمَا مُحمَّدٌ إِلَّا رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِن قَبْلِهِ الرُّسُلُ أَفَإِنْ مَاتَ أَوْ قُتِلَ انْقَلَبْتُمْ عَلَى‏ أَعْقَابِكُمْ وَمَن يَنْقَلِبْ عَلَى‏ عَقِبَيْهِ فَلَن يَضُرَّ اللَّه شَيْئاً»؛ «1»
محمّد صلى اللَّه عليه وآله‏ فقط فرستاده خداست و پيش از او فرستادگان ديگرى نيز بودند آيا اگر او بميرد و يا كشته شود، شما به عقب باز مى‏گرديد (و اسلام را رها كرده به دوران جاهليت برمى‏گرديد)؟ و هر كس به جاهليت باز گردد هرگز به خدا ضرر نمى‏زند.
اينك به بخشى از تلاش‏هاى ناكارآمد آنان در برابر حديث غدير اشاره مى‏نماييم.
1. على عليه السلام در حجّة الوداع نبوده است!
پيش از طرح اين مسأله، جاى شگفتى و خنده است كه اهل سنّت به چنين مسأله‏اى پرداخته‏اند. آنان ادّعا مى‏كنند كه على بن ابى‏طالب هنگام حجّة الوداع در يمن بوده و به هنگام حضور رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله‏ در مناسك حجّ و مراجعت از مكّه، در كنار آن حضرت نبوده است. بنا بر اين تمام احاديثى كه درباره واقعه غدير خمّ (اين كه پيامبر خدا صلى اللَّه عليه وآله‏ دست على‏ عليه السلام‏ را گرفت و او را به عنوان خليفه و جانشين خود به مردم معرفى كرد و فرمود: «من كنت مولاه فهذا علي مولاه») دروغ محض است!؛ چرا كه على در يمن بود.
تعجّب نكنيد اگر بگوييم كه گوينده اين سخن سخيف و بى‏اساس فخر رازى است؛ ولى جاى بسى خوش‏بختى است كه‏ ابن حجر مكّى نويسنده كتاب الصواعق المحرقه، اين ادّعا را مردود دانسته است. «2» هم چنين شرح كنندگان احاديث نبوى‏ صلى اللَّه عليه وآله‏ كه اهل سنّت در فهم احاديث به آن‏ها مراجعه مى‏كنند اين سخن را ردّ كرده‏اند.
روش ما در پژوهش‏هاى علمى، اين است كه به كتاب‏هاى عالمانى هم چون: مَناوى (نگارنده فيض القدير)، شيخ على قارى (شارح شفاء قاضى عياض و نگارنده مرقاة در شرح مشكات) و از شرح‏هايى كه نوشته شده است نيز به شرح مواهب لدّنيّه (نگارش زرقانى مالكى) مراجعه كنيم؛ چرا كه اينان شارحان و عالمان بزرگ در علم حديث هستند و سخنان و نظريه‏هاى آنان در شرح و بيان معانى احاديث در نزد اهل سنّت حجّت است. ما با مراجعه به اينان به سخنانشان احتجاج مى‏كنيم و اهل تسنّن را به وسيله سخنان علماى خودشان ملزم مى‏نماييم.
به عنوان نمونه ملّا على قارى در كتاب المرقاة مى‏نويسد:
نبود على‏ عليه السلام‏ در مكه كلامى باطل است؛ زيرا در تاريخ ثابت شده است كه على‏ عليه السلام‏ از يمن برگشته بود و در حجّة الوداع همراه‏ رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله‏ حضور داشت. «3» از طرفى در كتاب‏هاى صحيح ششگانه، مسندهاى اهل سنّت و منابع ديگر- آن جا كه واقعه خروج از احرام در حجّ را ذكر كرده‏اند- به اين مطلب تصريح كرده‏اند كه على‏ عليه السلام‏ در حجّة الوداع همراه رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله‏ بوده است.
از اين رو سخن فخر رازى كه على‏ عليه السلام‏ در آن زمان در يمن بوده است، از جهت ديگرى نشان‏گر صحّت حديث غدير بوده و بر امامت و خلافت اميرالمؤمنين‏ عليه السلام‏ دلالت كامل دارد.
2. مناقشه در صحّت حديث غدير
راه ديگرى كه اهل سنّت براى بى‏اعتبار كردن «حديث غدير» پيموده‏اند، اشكال كردن در صحّت حديث غدير است. برخى از آنان از جمله فخر رازى گفته‏اند: ما صحّت حديث غدير را نمى‏پذيريم.
در پاسخ به اين مناقشه، در گذشته يادآور شديم كه عدّه بسيارى از بزرگان اهل تسنّن به تواتر «حديث غدير» تصريح نموده و اين حديث شريف را در كتاب‏هايى كه فقط به نقل احاديث متواتر پرداخته و به همين علّت تأليف شده است، ذكر كرده‏اند.
3. ادّعاى عدم تواتر «حديث غدير»
از راه كارهاى ناكارآمد ديگرى كه براى بى‏اعتبار كردن حديث غدير صورت گرفته، ادّعا شده است كه حديث غدير متواتر نيست.
ابن حزم اندلسى و بعضى از پيروانش قائل به عدم تواتر «حديث غدير» هستند و از معاصران نيز شيخ سليم بشرى مالكى مصرى، در نامه‏اى كه به سيّد شرف الدّين‏ رحمه اللَّه‏ مى‏نويسد، چنين مى‏نگارد:
شما شيعيان قائليد كه امامت، اصلى از اصول دين است و شكّى نيست كه اصول دين جز با خبرهاى متواتر و يا دليل‏هاى قطعى ثابت نمى‏شود و ما در تواتر «حديث غدير» با شما موافق نيستيم. در نتيجه امامت على با حديث غدير ثابت نمى‏شود.
به عبارت ديگر، اينان صحّت حديث غدير را پذيرفته‏اند؛ ولى در تواتر آن اشكال كرده‏اند. پس اگر تواتر حديث غدير تمام نشود، استدلال به امامت على‏ عليه السلام‏ نيز تمام نخواهد شد؛ زيرا حديثِ ظنى، گرچه صحيح و معتبر باشد؛ ولى نمى‏تواند اصلى از اصول دين را ثابت كند؛ زيرا اصول دين ناگزير بايد با قطع و يقين ثابت شود و حديث ظنّى، مفيد قطع نبوده و نخواهد توانست امر قطعى را ثابت كند.
در پاسخ اين اشكال مى‏گوييم: در صورتى اين ايراد وارد است كه تواتر «حديث غدير» ثابت نشود؛ ولى ما اهل سنّت را ملزم مى‏كنيم كه‏ پيشوايان بزرگ آن‏ها افرادى چون: ذهبى، ابن كثير، ابن جَزَرى، سيوطى، كتّانى، زبيدى، متّقى هندى و شيخ على قارى بر تواتر «حديث غدير» تصريح كرده‏اند.
از طرفى در شرح حال ابن حزم اندلسى نوشته‏اند كه وى از نواصب بوده و با اهل بيت‏ عليهم السلام‏ دشمنى داشته است. در احوالات او مى‏نويسند: شمشير حَجّاج بن يوسف ثقفى (در دشمنى با على‏ عليه السلام‏) با زبان ابن حزم دو برادرند كه از يك مادر زاده شده‏اند. شقى‏تر از ابن حزم كسانى هستند كه از او پيروى كرده و سخنان باطل اين شخص ناصبى را مستند آراى خود قرار داده‏اند.
البتّه كمبود فرصت از قلم فرسايى بيشتر در اين باره جلوگيرى مى‏كند؛ وگرنه به برخى از سخنان باطل اين مرد اشاره مى‏كرديم كه بنا بر اين گفته‏هايش مى‏توان به كفر او حكم كرد.
بنا بر اين با اعتراف بزرگان و پيشوايان اهل تسنّن به تواتر «حديث غدير»، اين اشكال نيز از كار افتاد.
4. آيا كلمه «مَوْلى‏» در كلام عرب به معناى «اوْلى» آمده است؟
اساسى‏ترين اشكال اهل سنّت بر دلالت «حديث غدير» اين است كه دلالت اين حديث بر مدّعاى شيعه وقتى تمام است كه كلمه «مَوْلى‏» - كه در حديث شريف آمده است- در استعمالات فصيح عرب به معناى «اوْلى‏» آمده باشد.
پيرامون اين اشكال شيخ عبدالعزيز دهلوى، صاحب كتاب تحفه اثنا عشريّه مى‏نويسد: به اتّفاق اهل لغت، واژه «مَوْلى‏» به معناى «اوْلى‏» استعمال نشده است. وى با اين ادّعا، «حديث غدير» را از دلالتش بر مدّعاى شيعه ساقط كرده و ادّعا مى‏كند كه هيچ يك از اهل لغت واژه «مولى‏» را به معناى «اولى» به كار نبرده‏اند.
ما با سه روش به عبدالعزيز دهلوى و همفكرانش پاسخ مى‏دهيم:
1. حديث شريف غدير تنها با واژه «مَوْلى‏» نقل نشده است؛ بلكه با واژگانى هم چون: «ولىّ»، «امير» و مانند اين دو نيز آمده است كه پيش‏تر به آن‏ها اشاره شد.
2. پيش‏تر تذكّر داديم كه‏
الحديثُ يُفَسِّرُ بَعْضُهُ بعضاً؛
برخى از حديث‏ها، برخى ديگر را تفسير و بيان مى‏نمايند.
بنا بر اين بر فرض اين كه واژه «مَوْلى‏» در «حديث غدير» مبهم باشد، با استفاده از نقل‏هاى ديگر ابهامى كه آنان مدّعى هستند برطرف شده و در نتيجه، اشكال وارد بر حديث شريف منتفى خواهد شد.
3. آن چه كه اساس و بنيان اشكال اهل سنّت را فرو مى‏ريزد اين‏ است كه در قرآن كريم‏ «4» و احاديث صحيحى كه در كتاب‏هاى اهل تسنّن؛ از جمله صحيح بُخارى و صحيح مسلم موجود است واژه «مَوْلى‏»، به معناى «اوْلى‏» به كار رفته است.
گفتنى است كه ورود در اين بحث به طور تفصيلى و در پرتو استدلال به قرآن، روايات، اشعار فصيح عرب و كاربردهاى ادبى زبان عرب به مجال وسيع‏ترى نياز دارد كه ما در اين مجال فقط به ذكر اسامى عدّه‏اى از بزرگان تفسير، لغت و ادب اهل تسنّن بسنده مى‏كنيم كه اينان تصريح كرده‏اند كه واژه «مَوْلى‏»، در لغت عرب، به معناى «اوْلى‏» آمده است:
1. ابوزيد انصارى، لغوى معروف؛
2. ابوعبيده بصرى (معمّر بن مثنّى)؛
3. ابوالحسن اخفش؛
4. ابوالعبّاس ثعلب؛
5. ابوالعبّاس مُبرِّد؛
6. ابواسحاق زجّاج؛
7. ابوبكر بن انبارى؛
8. ابونصر جوهرى، نويسنده كتاب معروف صِحاح اللّغة؛
9. جار اللَّه زمخشرى، نويسنده تفسير معروف كشّاف؛
10. حسين بَغَوى، نويسنده كتاب تفسير مصابيح السنّة؛
11. ابوالفرج ابن جوزى حنبلى؛
12. ناصرالدّين بيضاوى، نگارنده كتاب معروف تفسير بيضاوى؛
13. نَسَفى، نويسنده كتاب معروف تفسير نَسَفى؛
14. ابوالسّعود عمادى، نويسنده تفسير معروف ابوالسُّعود؛
15. شهاب الدّين خفاجى، صاحب حاشيه مفصّل بر تفسير بيضاوى؛
هم چنين برخى از بزرگان لغت و ادب در توضيحاتى كه بر تفسير بيضاوى نوشته‏اند بر اين مطلب تصريح نموده‏اند. به نظر مى‏رسد كه تصريح همين مقدار از دانشمندان بزرگ اهل تسنّن در پاسخ به اين اشكال كافى است.
كوتاه سخن اين كه: واژه «مولى» در قرآن كريم به كار رفته و به «أولى» تفسير شده است، آن جا كه خداوند متعال مى‏فرمايد:
«هِيَ مَوْلاكُمْ وَبِئْسَ الْمَصيرُ»؛ «5»
جايگاه شما آتش است و همان شايسته شماست و چه بد جايگاهى است.
مفسّران در تفسير اين آيه گفته‏اند:
هى أولى بكم وبئس المصير؛
آتش شايسته شماست و چه بد جايگاهى است.
البته در اين زمينه احاديث بسيارى رسيده است و اين مطلب در اشعار عربى فصيح نيز آمده و در واژگان لغويان نيز بيان شده است. «6»
5. «حديث غدير» بر امامت بلا فصل، دلالت نمى‏كند!
آن گاه كه اهل سنّت نتوانستند با روش‏هاى علمى «حديث غدير» را بى‏اعتبار سازند، دلالت آن را زير سؤال بردند و گفتند: ما دلالت «حديث غدير» را بر امامت على‏ عليه السلام‏ و اين كه او به سان پيامبر صلى اللَّه عليه وآله‏ به مؤمنان از خودشان شايسته‏تر است، مى‏پذيريم؛ ولى اين حديث به خلافت بلافصل او دلالت ندارد؛ بلكه بر خلافت آن حضرت پس از عثمان بن عفّان- همان طورى كه در خارج واقع گرديده است- دلالت مى‏كند و منظور پيامبر خدا صلى اللَّه عليه وآله‏ از اين حديث، خلافت و امامت اميرالمؤمنين‏ عليه السلام‏ بعد از عثمان و در مرتبه چهارم است!
بايد دانست كه اهل سنّت ابوبكر و عمر را بر عثمان، برترى و تفضيل مى‏دهند؛ ولى در اين كه آيا على‏ عليه السلام‏ افضل است يا عثمان، اختلاف دارند! و برخى از آنان، على‏ عليه السلام‏ را بر عثمان برترى مى‏دهند.
البتّه ما با استناد به كتاب‏هاى اهل تسنّن، مى‏توانيم اثبات كنيم كه طبق احاديثى كه در فضايل خلفاى سه گانه آمده عثمان برتر از شيخين است.
در اين صورت اگر عثمان بر شيخين برترى داده شود و على‏ عليه السلام‏ هم از عثمان افضل باشد- آن سان كه عدّه زيادى از بزرگان اهل تسنّن بر اين عقيده‏اند- به طور قطع و يقين، اميرالمؤمنين‏ عليه السلام‏ از همه امّت افضل خواهد بود و اين خود يكى از ادلّه امامت و خلافت بلافصل آن بزرگوار خواهد بود.
در هر صورت، اهل تسنّن با اين اشكال، دلالت «حديث غدير» را بر خلافت بلا فصل نفى كرده و مى‏گويند «حديث غدير» فقط خلافت على‏ عليه السلام‏ را بعد از عثمان بن عفّان ثابت مى‏كند.
پاسخ از اشكال‏
ما اين اشكال را از سه جهت پاسخ مى‏دهيم و مى‏گوييم:
نخست. ادّعاى آنان كه «حديث غدير» بر خلافت على‏ عليه السلام‏ بعد از عثمان دلالت مى‏كند، به دليل‏هاى قطعى و مقبول در نزد شيعه و سنى نياز دارد كه امامت ابوبكر، عمر و عثمان را پس از رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله‏ ثابت كند و تا چنين امرى ثابت نشود، اين‏ اشكال وارد نخواهد بود. بديهى است كه اگر طبق اعتقاد آنان يك حديث قطعى و يقينى و مورد اتفاق طرفين بود، نزاعى بين شيعه و سنّى نمى‏ماند. با اين كه چنين حديثى بر اثبات خلافت سه خليفه پيشين وجود ندارد. بنا بر اين اصل اين اشكال، به تعبير علمى «مصادره به مطلوب» «7» و بطلان چنين استدلالى روشن است.
دوم. بنا بر مضمون «حديث غدير»، على‏ عليه السلام‏ از اين سه نفر نيز نسبت به خودشان اوْلى‏ و شايسته‏تر است؛ زيرا با توجه به آن چه بيان شد، همان اولويّتى كه رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله‏ بر امّت داشت، بدون كم و كاست و بر طبق مفاد «حديث غدير»، براى اميرالمؤمنين‏ عليه السلام‏ ثابت است.
سوم. طبق روايات صحيحى كه وارد شده است ابوبكر، عمر و عثمان در روز عيد غدير و به هنگام بيعت با اميرالمؤمنين‏ عليه السلام‏، امامت و خلافت آن حضرت را تبريك و تهنيت گفتند. عمر بن خطّاب در آن روز به امير مؤمنان‏ عليه السلام‏ اين گونه خطاب كرد:
بخٍّ بخٍّ لك يا عليُّ! أصبحت مولاي ومولى كلّ مؤمن ومؤمنة؛
مبارك بر تو اى على! مولاى من و هر مرد و زن مؤمن گرديدى.
اين تبريك و تهنيت عمر يكى از مشهورترين عبارات و ورد زبان همگان است؛ هم چنان كه عمر بن خطّاب در هفتاد مورد اعتراف كرد و گفت:
لولا عليٌّ لهلك عمر؛
اگر على نبود، عمر هلاك شده بود.
از اين اعتراف عمر نيز هر عالم و جاهل و هر بزرگ و كوچكى حتى كودكان باخبرند.
حال آنان اين روايات را چگونه توجيه مى‏كنند؟ و با وجود چنين شواهدى چگونه «حديث غدير» را نشان‏گر بر امامت على‏ عليه السلام‏ بعد از عثمان مى‏دانند؟
به راستى آيا بيعت سه خليفه نخست در روز غدير با امير مؤمنان على‏ عليه السلام‏ به خلافت بعد از عثمان مقيّد بوده است؟!
در هر صورت اين اشكال نيز فايده‏اى ندارد و آنان متوجّه اين موضوع هستند.
6. آيا «حديث غدير» بر امامت باطنى دلالت مى‏كند؟
آخرين تيرى كه در تركش براى خصم مانده اين است كه برخى از اهل تسنّن امامت را به دو بخش تقسيم كرده‏اند:
1. امامت باطنى؛
2. امامت ظاهرى.
امامت باطنى- كه امامت در نزد متصوّفه نيز همين است- همان امامت در معنا و قضاياى معنوى و امور باطنى است و به پندار برخى از اهل تسنّن، على‏ عليه السلام‏ امام مسلمانان و خليفه بلا فصل رسول خدا صلى اللَّه عليه وآله‏ در امور باطنى است و سه خليفه نخست، همان خلفاى ظاهرى بر مسلمانان هستند و حقّ حكومت و امر و نهى دارند كه امّت بايد مطيع آنان بوده و از اوامر و نواهى آنان اطاعت كنند.
اينان چنين مى‏گويند. گويى امر امامت و رياست عامّه بر امّت امرى است كه به نظر آنان موكول شده است تا به اختيار خود، آن را به دو قسم نمايند؛ سپس هر بخشى را به هركه مى‏پسندند و هواى نفسشان به آن طرف مايل است عطا كنند؛ به گونه‏اى كه بخشى را به حضرت على‏ عليه السلام‏ و فرزندانش‏ عليهم السلام‏ عطا نمايند و بخش ديگرى را به خلفاى سه گانه، آن گاه به معاويه؛ سپس به يزيد و پس از آن به متوكّل و ... تا امروز ارزانى دارند. گويى امر امامت در اختيار آنها و روى هوا و هوس آن‏هاست كه به على‏ عليه السلام‏ بگويند: تو امام به اين معنا هستى و تو فلانى امام به معناى ديگر.
گويا اينان سخن خداوند متعال را نشنيده‏اند ويا شنيده‏اند؛ ولى خود را به ناشنوايى مى‏زنند كه مى‏فرمايد:
«وَرَبُّكَ يَخْلُقُ مَا يَشَاءُ وَيَخْتَارُ مَا كَانَ لَهُمُ الْخِيَرَةُ سُبْحَانَ اللَّه‏ وَتَعَالَى‏ عَمَّا يُشْرِكُونَ»؛ «8»
پروردگارت هر چه را بخواهد مى‏آفريند و اختيار مى‏كند و آنان [در برابر او] اختيارى ندارند. خدا از شرك آنان منزّه و برتر است.
آيا اين بيان تهديدآميز آيه كريمه و حكم نمودن به شرك كسانى كه براى خود حقّ اختيار قائلند، براى جلوگيرى از خودكامگى كسانى كه مدّعىِ اعتقاد به قرآن هستند كافى نيست؟
البتّه به طور كامل روشن شد كه اين اشكال به مَضحكه شبيه‏تر است تا سخن علمى، و نهايت چيزى كه از اين اشكال استفاده مى‏شود، اين است كه اهل تسنّن از هر گونه مناقشه قابل قبولى در دلالت «حديث غدير» عاجز گشته‏اند كه به اين مطالب واهى پناه آورده‏اند.
خداوند متعال مى‏فرمايد:
«فَلَا وَرَبِّكَ لَا يُؤْمِنُونَ حَتَّى‏ يُحَكِّمُوكَ فِيَما شَجَرَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ لَا يَجِدُوا فِي أَنْفُسِهِمْ حَرَجاً مِمَّا قَضَيْتَ وَيُسَلِّمُوا تَسْلِيماً»؛ «9»
به پروردگارت سوگند كه آنان مؤمن نخواهند بود، مگر اين كه در اختلافات خود، تو را به داورى برگزينند و پس از داورى تو، در دل خود احساس ناراحتى نكرده و كاملًا تسليم باشند.
اين پژوهش را با دعاى قرآنى به پايان مى‏بريم كه:
«رَبَّنَا آتِنَا فِي الدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِي الْآخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ النَّارِ»؛ «10»
خدايا! به ما در دنيا نيكى عطا كن، و در آخرت نيز نيكى عطا فرما، و ما را از عذاب آتش حفظ فرما.
و مى‏گوييم:
«الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذي هَدانا لِهذا وَما كُنَّا لِنَهْتَدِيَ لَوْ لاأَنْ هَدانَا اللَّهُ»؛ «11»
ستايش ويژه خداوندى است كه ما را به اين (هدايت‏ها) رهنمون شد و اگر خدا ما را هدايت نكرده بود، ما از راه يافته‏گان نبوديم.
آرى، خداى سبحان را سپاسگزاريم كه ما را از پيروان ولايت امير مؤمنان على‏ عليه السلام‏ و فرزندان معصوم او قرار داد و پايانى‏ترين فراخوانى ما همان سپاس بى‏پايان از پروردگار جهانيان است و درود خدا بر محمّد و خاندان پاك آن حضرت باد.
______________________________
(1). سوره آل عمران: آيه 144.
(2). الصواعق المحرقه: 25.
(3). مرقاة المفاتيح في شرح مشكاة المصابيح: 5/ 574.
(4). ر. ك صفحه 56 همين كتاب.
(5). سوره حديد: آيه 15.
(6). براى آگاهى بيشتر از موارد استعمال واژه «مَوْلى‏» به معناى «اوْلى‏»، مى‏توانيد به كتاب: نفحات الأزهار فى خلاصة عبقات الانوار- بخش «حديث غدير»- مراجعه نماييد.
(7). مصادره به مطلوب به معناى مدّعى را عين دليل قرار دادن است.
(8). سوره قصص: آيه 68.
(9). سوره نساء: آيه 65.
(10). سوره بقره: آيه 201.
(11). سوره اعراف: آيه 43.
ارتباط با ما - سربازان اسلام
جنود الإسلام
سایت فارسی سربازان اسلام
Soldiers of Islam
سربازان اسلام
کد جاوا اسلامي
تشرف به محضر امام زمان(عج)
اجابت دعای مورچه
ادای احترام به مين والمری
اشعار شهريار برای اندرويد
نماز شب اميرالمومنين علي(ع) در شب عمليات
خطبه حضرت فاطمه صغري(س) در کوفه
خطبه حضرت ام کلثوم(س) در کوفه
خطبه حضرت زينب(س) در کوفه
خطبه امام سجاد(ع)درکوفه
خطبه امام سجاد(ع) در شام
تواضع علامه طباطبايي
يک دختر آلماني،شيعه شد
لينک به ما
کد را کپي  و در قسمت تنظيمات سايت يا وبلاگ گذاشته شود
فوايد تسبيح حضرت زهرا(س)
توسل انبياء و ائمه(ع) به حضرت زهرا(س)
سربازان اسلام
دریافت کد اسلامی
کمک مالي مردمي به سايت جامع سربازان اسلام
مکتب گرا باشيد
اشعار محتشم کاشاني
ولايت فقيه در اسلام
شهدا سربازان اسلام
موبایل اسلامی
بازی های اسلامی
کتاب اسلامی
قاتل شهيد احمدی روشن
دستور عملی از ميرزا جواد ملکی تبريزی
فکر کرديد مجيد شهرياری را کشتيد؟
قضاوتهای امام علی عليه السلام
نام های محمد و علی
14 معصوم
فیلم و کلیپ اسلامی
تصاویر اسلامی
آخوند آمریکایی
آخوند آمریکایی... +3عکس
عکس های ویژه
طرفداران آمريکا ببينند - برخورد آمريکايي ها با مردم عراق
آمريکايي ها اين طورند - ببینيد حتما
امام زمان(عج)اينجاها نياد،کجا بره؟-ضابط
امام زمان(عج)اينجاها نياد،کجا بره؟
آيت الله خوشوقت-آزادي يا بندگي؟
آیت الله خوشوقت-آزادی یا بندگی؟
چرا خانم ها چادر مشکي بپوشند
چرا خانم ها بايد چادر مشکي بپوشند
شهيد زين الدين-امام زمان در اينجا حاضر است
امام زمان(عج) در اینجا حاضر است
هروله عاشورا در کربلا
هروله عاشورا در کربلا
مقتل خواني شهيد آيت الله حکيم
مقتل خواني شهيد آيت الله حکيم
امام خميني- ما امروز از دوستان ميترسيم
ما امروز از دوستان میترسیم
حاج آقا قرائتي و مناظره
حاج آقا قرائتي و مناظره
خواهري از عربستان - تشييع شهيد عبدالحسين برونسي
خانم عربستانی در تشییع برونسی
رهبري-اينها از ايران هسته اي ميترسند يا از ايران اسلامي؟
ايران هسته اي يا ايران اسلامي
امام خامنه اي - سني بيدار باشه ، شيعه بيدار باشه ، آحاد مردم بيدار باشند
شیعه و سنی بیدار باشند
تعريف امام از آقا
تعریف امام از آقا
امام و اسلام سياسي منهاي برهنگي و تهاجم فرهنگي
امام و اسلام منهای برهنگی
وضو گرفتن آيت الله خويي
وضو گرفتن آيت الله خويي
شهيد همت-چه بکشيم و چه کشته بشيم،پيروزيم
چه بکشیم و چه کشته بشیم
امام خميني(ره) - رفتار حوزه علميه
امام خمینی(ره) و حوزه علمیه
نظر علامه طباطبايي در مورد شهيد مطهري
نظر علامه در مورد شهید مطهری
وصیت نامه آیت الله مرعشی نجفی(ره)
صفحه اصلی سربازان اسلام
آیت الله بهجت - توصیه جبرئیل به آدم
آیت الله بهجت - توصیه جبرئیل
قرآن کريم
صدای اسلام
حرم سامرا - امامین عسکریین(ع)
حرم ائمه(ع) در سامرا
کد جاوا فیلم های شهدا و دفاع مقدس
رابطه سران کشورهاي اسلامي با آمريکا
درس خواندن علامه جعفري
تبديل قبله از بيت المقدس به مسجد الحرام
مسلمانان ميانمار
علت محروميت از نماز شب
آيت الله بهجت (ره) - نماز اول وقت
آيت الله بهجت (ره) - نماز اول وقت
مقتل لهوف
منتهي الآمال
مقتل مقرم
مقتل از مدينه تا مدينه
امام موسي صدر - امام حسين(ع)
امام موسي صدر - حضرت زينب(س)
حديث منزلت
حديث غدير
مباهله
معاويه و ابوسفيان عامل همه مشکلات
مرگ بر اسرائيل
تصاوير - امام علي النقي(ع)
کد جاوا شهیدان
گربه اي براي گربه کوري غذا ميبرد
اشعار محتشم کاشاني
توبه نصوح چيست؟
نماز شب حضرت زهرا(س)
مقتل خواني شهيد آيت الله حکيم
ماجراي بوسيدن ضريح
شهيد بهشتي - اگر نان و پنير خالي هم بخوريم
حضرت زهرا(س) در کلام امام خميني(ره) و امام خامنه اي
طي الارض امام کاظم(ع) به مدينه از داخل زندان
40 حديث امام جواد(ع)
سخنان اميرالمومنين علي(ع) به کميل
برخورد امام کاظم(ع) با خلاف کار
الغدير علامه اميني(اندرويد)
طرز شهادت امام هادي(ع)
آيا قرآن تناقضات دارد؟
آيا تعداد ستارگان قابل شمارش است؟
40 حديث عزاداري
جهاد و جنگ هاي اميرالمومنين علي (ع)
آيا ميداني شيعه ما کيست؟
ماجراي جنازه شهيد حميد باکري - از زبان همسر
ماجرای جنازه شهید حمید باکری
شهيد حميد باکري - از زبان همسر
شهید حمید باکری - از زبان همسر
عزاداري و سينه زني در جبهه و جنگ
عزاداری  در جبهه و جنگ
ماجرای خواب آیت الله حکیم
ماجرای خواب آیت الله حکیم
راه نجات از فتنه های آخرالزمان
راه نجات از فتنه های آخرالزمان - پناهیان
امام خامنه ای - ما به آنها حمله می کنیم
ما به آنها حمله می کنیم
امام خامنه ای - علت هجوم به جمهوری اسلامی
علت هجوم به جمهوری اسلامی
مداحی شیعیان بحرین برای امام خامنه ای
شیعیان بحرین برای امام خامنه ای
بدحجابي خفته
بدحجابي خفته
حمله گسترده سايبري به اسرائيل
حمله گسترده سایبری به اسرائیل
امام خميني - اسلام را حفظ کنيم تا صاحبش بياد و تسليم او کنيم
اسلام را حفظ کنیم تا صاحبش بیاد
رهبري-چرا امام قطعنامه 598 را پذيرفت؟
چرا امام قطعنامه 598 را پذیرفت؟
شهيد ابراهيم همت - براي خدا کار کنيم
شهید همت - برای خدا کار کنیم
شهید همت،هوای نفس نباید باشد
شهيد ابراهيم همت -  هواي نفس نبايد باشد
رهبري-عليه اسرائيل
امام خامنه اي  : اسرائيل
کليپ کربلا کربلا ما داريم مياييم
کلیپ کربلا کربلا ما داریم میاییم
در ميانمار چه ميگذرد؟
در ميانمار چه ميگذرد؟
نهي از منکر کردن آيت الله بهجت (ره)
نهي از منکر کردن آيت الله بهجت(ره)
تفحص شهداي دفاع مقدس
تفحص شهداي دفاع مقدس
آيت الله ميرزا احمد سيبويه
آيت الله  سيبويه(ره)
بمباران شيميايي-مجروحان شيميايي
بمباران شيميايي
خواص بي خواص - عمرسعد ملعون
خواص بی خواص، عمرسعد ملعون
علامه حسن زاده آملی - علامت یقین
علامه حسن زاده - علامت یقین
کمک مالی به سایت جامع سربازان اسلام
استغفار و توبه
شهیدان راه اسلام
دانلود کتاب نجم الثاقب
اسامی کشته شدگان در جنگ بدر به دست امیرالمومنین علی(ع)

اساسا سربازان اسلام  اگر چه نامدار باشند در این جهان گمنام اند. نامدارترین سرباز فداکار در اسلام امیرالمومنین(ع) است و او گمنامترین سرباز است . امام خميني(ره)
ابزار وبلاگ نویسان اسلامی

روضه خواندن امام خامنه ای
روضه خواندن امام خامنه اي
جوان بحرينی و امام خامنه ای
جوان بحريني و امام خامنه اي
شهيد مهرداد عزيزاللهی
شهيد مهرداد عزيزاللهي
گالری تصاوير سربازان اسلام
رسول الله(ص)
امیرالمومنین علی(ع)
حضرت فاطمه زهرا(س)
امام حسن مجتبی(ع)
امام حسین(ع)
امام سجاد(ع)
امام باقر(ع)
امام صادق(ع)
امام کاظم(ع)
امام رضا(ع)
امام جواد(ع)
امام هادی(ع)
امام حسن عسکری(ع)
امام مهدی(ع)
بنی هاشم و امام زادگان و منتسب های به اهلبیت(ع)
ثواب و خواص و فضیلت سوره های قرآن
عبادات اسلامی
اعتقادات اسلامی و پاسخ به شبهات
کمک مالي مردمي به سايت جامع سربازان اسلام
آمریکا هیچ غلطی نمیتواند بکند
کمک مالي مردمي به سايت جامع سربازان اسلام
کد ثواب و خواص سوره های قرآن
دریافت کد عبادات اسلامی
دریافت کد اعتقادات اسلامی و پاسخ به شبهات
کتاب اسلامی
موبايل اسلامی
فيلم اسلامی
کد کتاب اسلامی
کد موبایل اسلامی
کد فیلم اسلامی
عکس های ویژه اسلامی
کد جاوا اسلامی
دانستنی های اسلامی
شهدا و دفاع مقدس
علما و عرفا و بزرگان
آثار و عواقب (گناهان و مکروهات)
فيلم و کلیپ های سربازان اسلام
فيلم های عاشورایی
فيلم های امام خمينی(ره)
فيلم های امام خامنه ای
فيلم های علما و بزرگان
فيلم های سخنرانی
فيلم های شهدا و دفاع مقدس
فيلم های سياسی و اجتماعی
سربازان اسلام تمام قله هاي کليدي جهان را فتح خواهند کرد
کمک مالي مردمي به سايت جامع سربازان اسلام
کمک مالي مردمي به سايت جامع سربازان اسلام


ما شیعه علی بن ابیطالب(ع) هستیم - سید حسن نصرالله
کمک های مالی مردمی به سایت سربازان اسلام
کمک های مالی مردمی به سایت سربازان اسلام
استفاده غیرتجاری از مطالب سایت سربازان اسلام بلا مانع می باشد
امام خميني-مگه مازندراني ها و رشتي ها ميزارند
مگه مازندرانی ها و رشتی ها میزارند

مادر شهيد بهروز صبوري
مادر شهيد بهروز صبوري
امام خميني(ره)-شخصيت حضرت زهرا(س)
امام خميني(ره) - شخصيت حضرت زهرا(س)

سيد حسن نصرالله
سيد حسن نصرالله - لبیک یا حسین(ع)

مجموعه تصاویر روشنگری اسلامی
جلوه های ویژه
کمک های مالی(آنلاین)
دریافت کد جاوا مراجع تقلید
کد جاوا اسلامی(ابزار وبلاگ نویسان)
ولایت فقیه
بازی اسلامی
نماز اول وقت(آیت الله بهجت)
بیداری اسلامی
ارتباط با ما - درباره ما
اعتقادات شیعه
شهداء
کتاب اسلامی
موبایل اسلامی
قرآن کریم
صفحه اصلی
چهارده معصوم(ع)
تصاویر اسلامی
فیلم و کلیپ اسلامی
صوت و نوای اسلامی
کمک مالی به سایت جامع سربازان اسلام